Linux Fundamentals

1. Waarom Linux?

Windows is geweldig voor gaming en kantoorwerk, maar in de cybersecuritywereld is Linux koning. Vrijwel alle webservers ter wereld draaien op Linux (zoals Ubuntu of CentOS) en de meeste hacking tools zijn exclusief of primair gebouwd voor Linux-distributies zoals Kali Linux of Parrot OS.

2. Het Linux Bestandssysteem

In Windows heb je een C:\ schijf. Linux werkt anders. Alles is opgebouwd vanuit één "root" (wortel) map, aangeduid met een enkele slash: /.

Belangrijke Mappen:

• / : De root map (het absolute beginpunt).
• /home/ : Hier staan de persoonlijke mappen van gebruikers (zoals /home/nils/).
• /root/ : De home map van de superuser (de beheerder).
• /etc/ : Hier staan vrijwel alle configuratiebestanden van systemen en applicaties. Als hacker zoek je hier vaak naar wachtwoorden en instellingen.
• /var/ : Variabele data, zoals logs (bijv. /var/log/auth.log toont wie er heeft proberen in te loggen).
• /tmp/ : Tijdelijke bestanden. Handig voor hackers: elke gebruiker mag hier vaak bestanden wegschrijven, wat ideaal is voor het uploaden van scripts!

3. Basis Navigatie Commando's

Laten we leren hoe we door het systeem bewegen zonder muis.

# Waar ben ik nu? (Print Working Directory)
$ pwd
/home/kali/Desktop

# Wat staat er in deze map? (List)
$ ls
$ ls -la  # Toont ook verborgen bestanden (die beginnen met een punt) en rechten

# Navigeer naar een map (Change Directory)
$ cd /etc
$ cd ..   # Ga één map omhoog
$ cd ~    # Ga terug naar je home map

4. Bestanden Lezen en Beheren

Als hacker ben je constant op zoek naar informatie in bestanden.

# Print de inhoud van een bestand naar de terminal
$ cat wachtwoorden.txt

# Zoek naar een specifiek woord in een bestand
$ grep "admin" gebruikers.txt

# Maak een nieuwe, lege map
$ mkdir nieuwe_map

# Verwijder een bestand (Pas op: geen prullenbak!)
$ rm onnodig_bestand.txt
$ rm -rf map_met_inhoud/  # Verwijder een map en alles erin

5. Gebruikers en Permissies

Linux is enorm streng met rechten. Ieder bestand heeft een Eigenaar (User), een Groep (Group) en de rest van de wereld (Others).

Als je ls -l typt, zie je zoiets als dit:

-rwxr-xr-- 1 kali kali 1024 Jan 1 12:00 script.sh

Wat betekent rwxr-xr--?

• r = Read (lezen)
• w = Write (schrijven/aanpassen)
• x = Execute (uitvoeren, bijvoorbeeld een script starten)

Permissies Wijzigen (chmod)

Je hebt net een hack-script gedownload, maar je krijgt "Permission denied" als je het probeert te runnen. Je moet het bestand uitvoerbaar (executable) maken:

$ chmod +x script.sh
$ ./script.sh

6. Sudo & Root Privileges

De absolute baas van een Linux systeem heet root. Deze gebruiker mag bestanden van iedereen inzien, processen killen en het hele systeem aanpassen. "Privilege Escalation" in ethical hacking betekent dat jij als normale gebruiker binnenkomt, en een kwetsbaarheid vindt om jezelf root te maken.

Normale gebruikers kunnen (als ze daarvoor toestemming hebben) commando's uitvoeren alsof ze root zijn met het woord sudo (SuperUser DO):

# Dit zal falen (geen rechten):
$ apt update

# Dit zal werken (je voert het uit als root):
$ sudo apt update

🎯 Praktijkopdrachten

• Probeer TryHackMe's Linux Fundamentals

  Ga naar TryHackMe en volg de gratis Linux 101 room in je browser.

• Gebruik WSL of een VM

  Installeer 'Windows Subsystem for Linux (WSL)' op je Windows PC om een echte Linux terminal te krijgen, of installeer Kali in VirtualBox.

• Vind de passwoorden

  Bekijk in je Linux terminal het bestand waar gebruikers staan opgeslagen: cat /etc/passwd

📝 Kennis Test